ده‌ستپێكی وتووێژ له‌سه‌ر زیندوو كردنه‌وه‌ی به‌رجام و وته‌ ناته‌باكانی سه‌رانی ڕژیم

پاش قۆناغێك وتووێژی پشتی پهردهی كۆماری ئیسلامی و ویلایهتهیهكگرتووهكانی ئهمریكا، كهههواڵهكانی جاروبارهبۆ دهرهوهدزهدهكات، لهئێستادا باس لهوهدهكرێت كهڕۆژی ههینی ١٣ی مانگی خاكهلێوهیهكهمین دانیشتنی كۆماری ئیسلامی لهگهڵ نوێنهرانی چین و ڕووسیهو چهند نوێنهرێكی یهكیهتیی ئۆرووپا لهوانهبهرپرسی سیاسهتی دهرهوهی ئهم یهكیهتییه، بهئامانجی زیندوو كردنهوهی بهرجام ئهنجام دراوه‌. قهرارهدانیشتنهكانی دواتر لهڕۆژی سێشهممهی ئهم حهفتهیهدابهڕێوهبچێت.  سهرانی كۆماری ئسیلامی لهههڵبژاردنی سهرۆك كۆماری ئهمریكا و ههڵبژاردنی جۆو بایدێن بهرهو ئهملا، بهردهوام وتوویانهكهتا كاتێك دهوڵهتی ئهمریكا ئهو تهحریمانهی كهپاش چوونهدهرهوهی لهبهرجام سهپاندوویهتی، ههڵنهوهشێنێتهوه، ڕژیمی ئێران هیچ وتووێژێكی ڕاستهوخۆ یان ناڕاستهوخۆ لهگهڵ ئهمریكا لهسهر بهرجام ئهنجام نادات. خامنهیی تهنانهت لهوهش واوهتر چوو و وتی كه‌: “هیچ بهرپرسێكی ئێرانی ئیزنی وتووێژی لهگهڵ ئهمریكا لههیچ ئاستێكدا نییه‌”. بهڵام سهرهڕای ئهم فهرمانهدهبینین كهواقعییهت، ڕژیمی ئێرانی ناچار كردووهكهبهبێ هیچ مهرجێك لهچوارچێوهی گرووپی ٥ كۆ ١دا دهست بدانهوتووێژ كردن.

وێدهچێ وهها گۆڕانكارییهكلهههڵوێستی كۆماری ئیسلامی، لهڕێگهی كۆمهڵێك ناتهباوێژیی بهرپرسانی ڕژیمهوه، بهرهبهرهدهرخواردی بیروڕای گشتی بدرێت. لهلایهكهوهوتهبێژی ڕهسمیی وهزارهتی دهرهوهی كۆماری ئیسلامی دهڵێ:”هیچ گهڵاڵهیهكی ههنگاو بهههنگاو لهگۆڕێ دا نییهو سیاسهتی لێبڕاوانهی كۆماری ئیسلامیی ئێران لابردنی ههموو تهحریمهكانی ئهمریكایه‌. ئهم تهحریمانهش بریتین لهئهوانهی كهترامپ پاش چوونهدهرهوهلهبهرجام و یان ههر لهسهرهتاوهدایسهپاندن و ههروهها ئهو تهحریمانهكهلهژێر ناوی دیكهدا داسهپێندراون“. ناوبراو بۆ پێداگریی زیاتر لهسهر ئهم ههڵوێستهدهشڵێ كه‌: “ههڵوهشاندنهوهی گهمارۆكان پێویستهكاریگهر بێت و لهلایهن ئێرانهوهڕاستی ئازمایی بكرێت“.

لهئێستادا دهبینین كهبهبێ ئهوهیكهتهحریمێك لابردرابێت، كۆماری ئیسلامی بهكردهوه، بهرهو مێزی وتووێژ ڕاكێشراوه‌. ههر لهم پێوهندهداجێن ساكیوتهبێژی كۆشكی سپی، ڕۆژی ههینی ١٣ی مانگی خاكهلێوهلهكۆنفڕانسێكی ڕۆژنامهوانیدا وێڕای تهئكید لهسهر بهشداریی ئهمریكا لهوتووێژهكانی حهوتووی داهاتووی ٥ كۆ ١، وتی: “ئهمریكا دهزانێ كهئهم مهسیرهدیپلۆماتیكهدوورودرێژهو گهلێك كۆسپیش لهسهر ڕێگان“. بێگومان، ئهوهش بهو مانایهیهكه جارێكۆماری ئیسلامی خۆی لهههڵوهشاندنهوهی گهمارۆكان خۆش نهكات.

عهلی ئهكبهری ساڵحی، سهرۆكی ڕێكخراوی وزهی ئهتۆمیی ئێران، لهوتهكانیدا، بهشێكی دیكهلهم ناتهباوێژیانهی بهرپرسانی ڕژیم نیشان دهدات. ناوبراو پاش دانیشتنی ڕۆژی ههینی وتی: “پێشكهوتنێكی ئهرێنی ڕووی داوهو بنبهستی ئێستای پهیوهندییهكان لهههر دووك لاوهشكێندراوه‌”.

ئهمجۆرهناتهباوێژیانهلهلایهن سهرانی ڕژیمهوهچ لهچوارچێوهی مانۆری دیپلۆماتێكدا بگونجێت و چ سهرچاوهگرتوو لهجیاوازیی بۆچوونی سهرانی ڕژیم بێت، بهههر حاڵ، كۆماری ئیسلامی لهم كێشهیهدا هیچ ڕێگایهكی بێجگهلهسازش نییه‌. لهم پێوهندهدا تهنانهت ناتوانێ بهدهخاڵهتی دهوڵهتهكانی چین و ڕووسیه، كهبهڕواڵهت لهبهرهی ئێران دان، پشت ببهستێ. لهبهر ئهوهیكهبهرژهوهندی ئابووری و سیاسیی ئهم دوو زلهێزهلهپێوهند لهگهڵ ئۆرووپا و ئهمریكا و ههروهها باقیی وڵاتانی دهوڵهمهندی ناوچهكهیهكجار بهرینترهو هاوسهنگیی نێوان هێزی ئهوان ههستیارتر لهوهیهكهبۆ پشتیوانی لهڕژیمێك كهداهاتووهكهی نامهعلوومه، ئهم بهرژهوهندیانهبخهنهمهترسییهوهو كایهبههاوسهنگیی هێزی ناوچهیی و جیهانیی ئێستا بكهن.

لهحاڵێكدا كهلایهنی ئهمریكایی ئهم كێشمهكێشهپهلهیهكی بۆ گهیشتن بهم ڕێكهوتنهنییه، لایهنی كۆماری ئیسلامی، كهوتووهتهژێر مهترسیی پهرهسهندنی ناڕهزایهتیی گشتی و ئاخێزی خهڵكی ههژار و بێبهشهوه‌. كۆماری ئیسلامی ههوڵ دهدات كهلهڕێگهی سازش لهگهڵ ئهمریكا قهیرانی ئابووریی خۆی دامركێنێت و دهوڵهتی ئهمریكاش نایههوێ بهئاسانی پێگهیهك كهلهلایهن ترامپهوهلهپێوهند لهگهڵ كۆماری ئیسلامی بهدهست هاتووه، بهبێ وهدهسهێنانی پوانێكی بهنرخ لهدهست بدات. بهتایبهت ئهمجارهیان بهپێچهوانهی دهورهی ترامپ، هاوڕێیهتیی وڵاتانی ئۆرووپاییشی تا ڕادهیهكی زۆر بهدهست هێناوه‌. ههروهها كۆماری ئیسلامی لهلایهكهوهبهو گۆڕانكاریانهی كهلهعێراق و لۆبنان و تهنانهت لهیهمهن لهئارا دان، لهچاو ڕابردوو پێگهیهكی لاوازتری ههیهو لهلایهكی دیكهشهوهدهوڵهتهكانی عهرهبستانی سعوودی و ئیماراتی یهكگرتووی عهرهبی، بهئاواڵهكردنی سهری كیسهی خۆیان بهرهو ڕووسیهو چین، ئهوانیان لهپشتیوانی كردن لهكۆماری ئیسلامی لهپێوهند لهگهڵ مهسهلهی بهرجام قایمكارتر كردووه‌. ههموو ئهم نیشانانهدهرخهری دژوار بوونهوهی باروودۆخێكهكهڕژیمی كۆماری ئیسلامی تێیكهوتووه‌.

بهڵام ڕێكهوتن لهگهڵ ئهمریكا نزیك بێت یان دوور، لهڕاستیدا كۆماری ئیسلامی بهههڵوهشاندنهوهی گهمارۆكانیش ناتوانێ، كرانهوهیهك لهژیانی ئابووریی كرێكاران و جهماوهری بێبهشی ئهم كۆمهڵگایهدا پێكبێنێ. ڕژیمی ئیسلامی ئهوهندهگهندهڵ و ناكارامهیهكهناتوانێ ئهو پارهیهی كهلهوانهیهلهڕێگهی سازش لهگهڵ ئهمریكاوهبهدهستی بێنێت، بیخاتهخزمهت گهشهی ئابوورییهوه‌. ئهم ڕژیمهتهنیا دهتوانێ ئامرازهكانی سهركوت بههێز بكات. بۆ ڕژیم نهمهسهلهی ههژاری و نهمهسهلهی بێكاری، هیچ ڕێگاچارهیهكی نییه‌. دهرگاكانی ئابووریی ئێرانیش بهئاسانی بهرهوڕووی سهرمایهی ڕۆژئاوا ناكرێتهوه‌. تهنانهت ئهگهر وای دابنێین كهڕێكهوتنی ٢٥ ساڵهی نێوان ئێران و چین جیدی بێت، بهكردهوهدهرهاتنی ئهم ڕێكهوتنهئهوهندهبهخاوی ڕوودهدات كهتهمهنی كۆماری ئیسلامی لهبهرامبهر ههڵچوونی تووڕهیی خهڵكی ناڕازیدا بڕ ناكات.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *