تراژێدیی په‌نابه‌ران له‌ جه‌رگه‌ی ئۆرووپادا!

بۆ جارێكی دیكهوێنهی پهنابهران لهیهكیهتیی ئۆرووپا، بهسهرسهختییهكی بێوێنهوه، خۆی خستهناوهندی میدیاكانهوه‌. ڕێك یهك ڕۆژ بهر لهدهستپێكی تهعتیلاتی جێژنی ساڵی نوێی زایینی، پتر لهههزار و ٢٠٠ پهنابهر، لهگهڵ داخرانی كهمپیلیپالهپهراوێزی شاریبیهاج، لهبوسنی، ئاوارهی سهر شهقامهكان بوون. سێ مانگ پێشتر ئاگركهوتنهوهلهكهمپی موریا لهدوورگهیلێسبوسی یونان، گهلێك وێنهی هاوشێوهی لهپانتاییهكی بهرینتردا خستهناو میدیاكانهوه‌. له١٩ی مانگی خهرماناندا، ئاگر كهمپیموریای كرد بهتهپكێك لهخۆڵهمێش و بههۆیهوه١٣ ههزار كهس لهدانیشتووانی كهمپهكهبهحاڵی خۆیان ڕهها كران. ئهوهش لهحاڵێكدا بوو كهئهم كهمپهتهنیا ههڵگری ٣ ههزار كهس بوو. ئهوان بۆ چهندین حهفتهلهههموو شوێنێك بهرهوڕووی گهمارۆی هێزهسهركوتگهرهدهوڵهتییهكان و گرووپهمیلیشیا فاشیستهكان بوونهوه‌. ئهگهرچی ئهوكاتیش یهكهم جار نهبوو كهوێنهی وێرانهكانی یونان، كهناوی كهمپی پهنابهرانیان لهسهر داناوه، لهمیدیاكانهوهدهردهكهوتن، بهڵام ئهمجارهیان مهشخهڵی سهركهشی ئاگر و پاشماوهی ئاسنی كهمپهكان، یهكجار هاوشێوهی وێرانهكانی مهیدانی شهڕ بوون. لهئێستادا وێنهی ههزار و ٢٠٠ پهنابهر لهسهرمای ژێر پلهی سفر لهكهمپیلیپاو چهند بهشێك لهو كهمپهكهئاگری تێبهر بووه، لهجهرگهی ئۆرووپادا، سهرهنجی ههمووانی بهرهو میدیاكان ڕاكێشاوه‌. وتهبێژیڕێكخراوی جیهانیی پهنابهرانلهچهند ڕۆژ پێشترهوهڕایانگهیاندبوو كهئهم كهمپهبههۆی ئهوهیكههیچ جۆرهئیمكاناتێكی لۆجستیكی، ئاو، بهرق و پێداویستی تهندرووستی نییه، پێویستهدابخرێت و بهمجۆرهبوو كهله٢٣ی دێسامبر، بهرابهر لهگهڵ ٣ی بهفرانبار، كهمپهكهداخرا و پهنابهران بۆ جارێكی دیكهتهنانهت ئهو گیانپهنایهشیان لهدهست دا. ئهوان ببوونهكایهی دهستی بهرپرسانی خۆجێیی و دهوڵهتی بوسنی و دامهزراوهكانی ناوهندی یهكیهتیی ئۆرووپا. لهههمان ڕۆژدا  ڕاگهیهندرا كهئهرتهش كهمپێكی دیكه، كهلهناو شار بووهو چهندین ساڵ لهمهوبهر، بههۆی ناڕهزایهتیی دانیشتووانی شارهوهداخرابوو، لهماوهی دوو حهفتهدا، بۆ نیشتهجێ بوونیان ئامادهی دهكات. بهڵام لهئێستادا، سهرهڕای تێپهڕینی پتر لهدوو حهفته  و بهلهبهرچاوگرتنی بێ وڵام مانهوهی خواستی بهرپرسانی خۆجێیی لهدهوڵهتی ناوهندی، كهس نازانێ كهچ ژمارهیهك لهم پهنابهرانهلهژێر سهرمای چهندین پلهژێر سفر و بهفر و باراندا، دهبنهقوربانی. وێدهچێ كهمپیلیپالهوهرزی هاوین‌‌دا، لهباروودۆخی گشتگیر بوونی كۆرۆنا، بهشێوهی كاتی و بهئاماجی قهرهنتینهكردنی ئهم ژمارهیهلهپهنابهران ئامادهكرابوو تا دوای ماوهیهكی كورت ڕهوانهی كهمپێكی سهرهكیان بكهن، بهڵام سهرهڕای تێپهڕینی پتر له٦ مانگ، ههموو نیشانهكان ئهوهمان پێدهڵێ كههیچ ڕێگا چارهیهك بۆ ئهم مرۆڤانهلهئاسۆ دا نییه‌.

لهگهڵ بهسترانی مهسیری باڵكان، كهتێپهڕگهی پهنابهران بوو بهرهو ئۆرووپای ڕۆژئاوا، لهساڵی ٢٠١٦ی زایینی، واته٥ ساڵ لهمهوبهر، سنووری بوسنی و كرۆواسی و پهراوێزی شاریبیهاج، بووهتهتێپهڕگهی سهرهكیی پهنابهران. بهوتهیڕێكخراوی جیهانیی پهنابهرانلهئێستادا، نزیك به٨ ههزار پهنابهر لهبوسنی بهسهر دهبهن كهتهنیا ٥ ههزار كهسیان لهكهمپهكاندا نیشتهجێ كراون. ههزار و ٢٠٠ كهس لهكهمپیلیپابوون كهلهئێستادا ئاوارهی شهقامهكان بوون و نزیك بهههزار و ٨٠٠ كهسی دیكهش لهناو دارستانهكانی سنووری بوسنی و كرۆواسی لهچارداخهڕووخاوهكاندا چاوهڕوانی دهرفهتێكن تا لهسنوور تێپهر بن. ههر له٥ ساڵ لهمهوبهرهوه، بهردهوام و ههموو ساڵێ لهگهڵ دهستپێكی وهرزی زستان، ڕێكخراوهكانی داكۆكیكاری مافی پهنابهران، بهلهبهرچاوگرتنی باروودۆخی نالهباری كهمپهكانی بوسنی، بهردهوام خوازیاری ئهوه بوون كهباقیی وڵاتانی ئۆرووپایی دهست بدهنهوهرگرتنی پهنابهران و ههموو ساڵێ ئهم داواكارییهبێ وڵام دهمێنێتهو ئهمساڵیش ههر وهك ساڵانی ڕابردوو، لهگهڵ دهستپێكی وهرزی سهرما، تراژێدییهكان دووپات دهبنهوهو گرژی و كێشمهكێشی پهنابهران و دانیشتووانی خۆجێیی، پهرهدهستێنێ. پهنابهران دوایین دارایی خۆیان لهمهسیری ئهم سهفهرهئاڵۆزهدالهدهست داوهو لهگهڵ ههژاری و برسییهتی بهرهوڕوون و دانشتووانی خۆجێییش، هێشتا لهژێر وێرانهكانی شهڕی ناوخۆیی یوگسلاویدا پشتیان ڕاست نهبووهتهوه، ههربۆیه،ئهمجۆرهكێشمهكێشانهش دوور لهچاوهڕوانی نین.

وێنهی ئهم ههزار و ٢٠٠ كهسهلهناو بهفر و بهستهڵهك و سهرمادا، جهوههری ڕاستیهقینهی ئهوبایهخهئۆرووپایییانهیه‌‌، كهسهرانی دهوڵهتانی ئۆرووپایی، شهو و ڕۆژ لهمیدیاكانهوه، تهبلیغی بۆ دهكهن. ههمووی ئهم وێنانهش، خۆیان، یهكجار هاوشوهی ئهم وێنانهن كهلهئهفریقا، ڕۆژههڵاتی ناوهڕاست، لهعێراق، سووریه، لیبی، ئهفغانستان و یهمهن، بهردهوام دهبیندرێن. وێنهی منداڵانێك كهلهقوڕ و چڵپاوی خێوهتهكاندا دێن و دهچن، ئهو دایك و باوكانهی، كهنازانن چۆن لهناو ئهم ویرانییهدا، زگی خۆیان و منداڵهكانیان تێر بكهن و كاتێكیش كهبهههڵكهوت، لهمهیدانی شهڕی نیابهتی، تایفی و مهزههبی و هێرشی ئیمپریالیستی، خۆیان دهرباز دهكهن، ئهمجارهیان پێویستهخۆیان لهئاگریموریاڕزگار بكهن و یان لهشهقامهكانیبیهاجلهبوسنی، دوایین جلهكانیان لهبهر بكهن تا بهڵكوو لهههڕهشهی سهرما و بهستهڵهكدا، گیانیان لهئهماندا بێت. بهڕاستی لێرهدایهكهدهبێ بوترێ،ئهوهچ بهربهریهتێكهكهبهسهر ئهم جیهانهدا زاڵه“‌. لهشوێنێك لهم جیهانهدا، دهستهیهك، جلی ڕازاوهیان لهبهر كردو لهجێژنی سهری ساڵدا لهگهڵ كهسوكاریان و لهپهنا درهختی كریسمهس، دیارییان بهخشی بهیهكتر. بهڵام لهشوێنێكیتر، ڕهقابهت لهسهر ئهوهبوو كه چ وڵاتێك توانیویهتی ڕێژهیهكی زیاتر واكسێن بهرههم بێنێت و لهشوێنێكی دیكهش، لهجهرگهی جیهانی مهسیحییهتدا لهبوسنی، پاشماوهی خێوهتهكان سووتان و بهفر و سهرما و باران، تهنانهت بۆ ساتێكیش، دهرفهتی بهمرۆڤهكان نهدا، تا یهكتری لهئامێز بگرن. بێگومان، ههمووی ئهوانه، دیمهنی جیهانێكهكهتێیدا گشت بایهخهئی نسانییهكان گاڵتهیان پێدهكرێت و نومایشی بهربهریهتێكهكهنیزامی سهرمایهداری بهسهر جیهاندا زاڵی كردووه‌.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *